هورمون درمانی سرطان سینه

هورمون درمانی را می‌شود جدید‌ترین راه مقابله با بیماری سرطان پستان معرفی کرد. هورمون درمانی زمانی تجویز شده و مورد استفاده قرار می‌گیرد که سلول‌های بیماری سرطانی، گیرنده‌های استروژنی و پروژسترونی داشته باشند و همین امر سبب می‌شود این شیوه درمان بر تومور‌های بدخیم سرطانی که گیرنده‌های استروژن و پروژسترون مثبت دارند تأثیر زیادی داشته باشد. از سوی دیگر این روش درمانی رشد سلول‌های سرطانی که برای رشد به هورمون نیاز دارند را کند و گاهی متوقف می‌کند. این روش درمانی با توجه به شرایط بیمار و تشخیص پزشک به تنهایی یا در کنار دیگر روش‎‌های درمانی استفاده می‌شود.

هورمون درمانی برای سرطان سینه چگونه انجام می شود؟

هورمون‌ها مواد شیمیایی مفیدی هستند که توسط غدد برون‌ریز بدن تولید می‌شوند. هورمون‌ها از طریق جریان خون به سرتاسر بدن حرکت می‌کنند و وظیفه تنظیم کردن کار سلول‌ها را برعهده دارند. زمانی که سلول‌های سرطان بر اثر تغذیه از هورمون‌ها رشد و تکثیر پیدا می‌کنند با استفاده از هورمون درمانی از عملکرد تاثیر آن هورمون‌ها با هدف ایجاد مانع در گسترش سلول‌های سرطانی، جلوگیری می‌شود. هورمون درمانی در درمان سرطان سینه به طور کلی به ۳ صورت عمل می‌کند:

1. دارو‌های هورمون درمانی سطح استروژن بدن را کاهش می‌دهند و دسترسی سلول‌های سرطانی به استروژن کم خواهد شد و این سبب کند شدن یا متوقف شدن رشد سلول‌های سرطانی می‌شود.
2. دارو‌های هورمون درمانی به گیرنده‌های هورمونی سلول‌های سرطانی متصل می‌شوند و از اتصال هورمون به گیرنده سلول سرطانی جلوگیری می‌کند به این ترتیب تأثیر هورمون بر رشد سلول سرطانی مهار می‌شود.
3. در برخی موارد جراحان برای کاهش تولید هورمون زنانه استروژن مجبور به برداشتن تخمدان‌ها می‌شوند که به این روش مداخله جراحی نیز گفته می‌شود.

هورمون درمانی در درمان سرطان پستان

هورمون‌ درمانی یکی از مؤثرترین روش‌ها برای درمان سرطان پستان حساس به هورمون است. در این نوع سرطان، هورمون زنانه استروژن یا در برخی موارد پروژسترون باعث رشد و تقسیم سلول‌های سرطانی می‌شود. هورمون‌ درمانی با مسدود کردن اثر این هورمون‌ها یا کاهش سطح آن‌ها در بدن، از تحریک سلول‌های سرطانی جلوگیری می‌کند و احتمال بازگشت بیماری را به‌طور قابل توجهی کاهش می‌دهد.

داروهای هورمون‌ درمانی شامل تاموکسیفن (مسدودکننده گیرنده‌های استروژنی) و مهارکننده‌های آروماتاز مانند آناستروزول یا لتروزول هستند که تولید استروژن در بدن را کاهش می‌دهند. این درمان‌ها معمولاً به شکل قرص یا تزریق و به مدت ۵ تا ۱۰ سال تجویز می‌شوند؛ اما در بیماران با خطر بالاتر ممکن است دوره درمان طولانی‌تر شود. هورمون‌ درمانی می‌تواند به‌صورت درمان کمکی پس از جراحی یا همراه با سایر روش‌ها مانند شیمی‌درمانی و پرتودرمانی به کار رود.

پیگیری منظم و بررسی عوارض جانبی مانند گرگرفتگی، خشکی واژن یا کاهش تراکم استخوان اهمیت زیادی دارد. این روش نه تنها خطر عود سرطان را کم می‌کند، بلکه در برخی بیماران مبتلا به سرطان پیشرفته پستان نیز رشد تومور را کنترل می‌کند.

دارو‌های هورمون درمانی

هورمون درمانی (hormone therapy) با هدف کند کردن و یا متوقف کردن تأثیر هورمون بر سلول‌های بیماری سرطان انجام می‌شود. دارو‌هایی که در این روش درمانی استفاده می‌شوند به چهار دسته کلی تقسیم شده‌اند:

تعدیل‌کننده ها

این دسته از دارو‌ها بر گیرنده‌های استروژن تأثیر می‌گذارند. تاموکسیفن، رالوکسیفن، آرزوکسیفن و لازوکسیفن دارو‌های تعدیل‌کننده‌ای هستند که تأثیر ضد استروژنی دارند.

مهار‌کننده ها

این دسته از دارو‌ها در واقع مهار‌کننده آنزیم آروماتاز موجود در چربی هستند. آناستروزول، لتروزول و اگزمستان دارو‌هایی هستند که از تبدیل شدن آندروژن‌ها را به استروژن توسط آروماتاز جلوگیری می‌کنند.

آگونیست LHRH

این دسته از دارو‌ها مانع از تولید استروژن توسط تخمدان می‌شوند. این دارو‌ها در چرخه قائدگی انسداد ایجاد می‌کنند که به آن سرکوب تخمدان می‌گویند. این دارو‌ها در مردان تولید تستوسترون توسط بیضه‌ها را متوقف می‌کنند.

آنتاگونیست LHRH

این دارو‌ها اثری مشابه آگونیست LHRH دارند با این تفاوت که در ناحیه مرکزی هیپوتالاموس عملکردی متفاوت ایجاد خواهد کرد.

دارو‌هایی مانند فولوسترانت، مدروکسی پروژسترون استات و مگسترول استات برای زنان و آنتی آندروژن‌های آبیراترون استات، انزالوتامید و آپالوتامید برای آقایان مورد استفاده قرار می‌گیرند.

عوارض هورمون درمانی

هورمون درمانی به دلیل متوقف کردن و کاهش تولید هورمون در بدن سبب بروز عوارضی ناخواسته می‌شود. عوارض ایجاد شده بستگی زیادی به نوع هورمون داری دارد. عوارض جانبی ایجاد شده بین زن و مرد بعد از هورمون درمانی می‌تواند متفاوت باشد اما به طور کلی عوارض زیر در افراد دیده شده است:

•  احساس گرگرفتگی
•  عدم علاقه به رابطه جنسی
•  ایجاد ضعف در استخوان
•  بروز اسهال
•  احساس حالت تهوع
•  بزرگ شدن سینه‌ها
•  احساس خستگی شدید
•  خشک شدن واژن
•  تغییر در روند پریود
•  تغییرات در خلق و خوی افراد

برای هورمون درمانی سرطان پستان به چه پزشکی مراجعه کنیم؟

هورمون‌درمانی یکی از روش‌های مؤثر در درمان سرطان پستان است، به‌ویژه در بیمارانی که تومور آن‌ها گیرنده‌های هورمونی مثبت دارد (ER+ یا PR+). این روش درمانی با هدف مهار اثر هورمون استروژن یا کاهش سطح آن در بدن انجام می‌شود تا از رشد و تقسیم سلول‌های سرطانی جلوگیری کند. برای انتخاب مناسب‌ترین روش درمان، لازم است بیمار تحت ارزیابی دقیق توسط پزشک متخصص قرار گیرد. به‌طور معمول، هورمون‌درمانی سرطان سینه زیر نظر پزشکان متخصص در زمینه جراحی پستان، فلوشیپ فوق‌تخصصی جراحی بیماری‌های پستان و همچنین متخصصان انکولوژی (سرطان‌شناسی) انجام می‌شود. این پزشکان با بررسی نتایج آزمایش‌ها، وضعیت گیرنده‌های هورمونی و شرایط عمومی بیمار، نوع دارو و مدت درمان را تعیین می‌کنند. مراجعه به پزشک متخصص با تجربه در زمینه سرطان پستان، نقش مهمی در افزایش اثربخشی درمان و کاهش عوارض جانبی احتمالی دارد.

هزینه هورمون درمانی سرطان پستان

تعیین هزینه‌ی نهایی هورمون درمانی سرطان پستان براساس نوع هورمون درمانی، مدت درمان، تعداد دفعات تزریق، نوع داروی مصرفی، بیمه، مرحله سرطان، میزان پیشرفت سرطان، تبحر پزشک، همزمانی با دیگر درمان‌ها، انجام آزمایش‌های لازم، عکس‌برداری‌های لازم، ویزیت‌های دوره‌ای، شهر محل درمان، بیمارستان و کلینیک انجام، تعیین می‌شود. گاهی این درمان با مصرف دارو و اغلب هم به صورت تزریقی است که بر هزینه‌ی نهایی اثرگذار است. برای آگاهی از هزینه‌ی نهایی هورمون درمانی در جلسه‌ی مشاوره، اطلاعات کافی را از پزشک خود دریافت کنید.