برای مشاوره آنلاین در دایره سلامت
سرطان های غدد و مجاری شیری؛ کارسینوم داکتال و کارسینوم لوبولار
سرطان های غدد و مجاری شیری
سرطانهای غدد و مجاری شیری (سینه) یکی از انواع رایج سرطانها در زنان است. این نوع سرطانها معمولاً در بافتهای سینه، از جمله غدد شیرده (غدد تولید شیر) و مجاری آنها بوجود میآیند. کارسینوم داکتال (Ductal Carcinoma) و کارسینوم لوبولار (Lobular Carcinoma) به عنوان شایعترین و مهمترین سرطانهای پستان در بین زنان شناخته میشود که لازم است به موقع تشخیص داده شوند و درمان شوند. عوامل مختلفی همچون سابقه خانوادگی، ژنتیک و سبک زندگی ناسالم میتوانند ریسک ابتلا به این نوع سرطانها را افزایش دهند. کارسینوم لوبولار و کارسینوم داکتال، انواع، علائم و علل بروز آنها مهمترین موضوعاتی هستند که در ادامه به توضیح و بررسی آنها خواهیم پرداخت.
بیشتر بخوانید: همه چیز در مورد سرطان پستان
کارسینوم داکتال یا سرطان مجاری شیری
کارسینوم داکتال یا سرطان مجاری شیری به رشد غیرمعمول سلولهای سرطانی در قسمت مجاری شیری گفته میشود. اگرچه این نوع سرطان به خودی خود منجر به مرگ فرد نمیشود اما ریسک ابتلا به سرطان سینه تهاجمی را در سالهای بعد افزایش میدهد. کارسینوم داکتال یا سرطان مجاری شیری به طور کلی به دو دسته تقسیم میشود که شامل موارد زیر میشود:
کارسینوم داکتال درجا (DCIS)
کارسینوم داکتال درجا (DCIS)کارسینوم داکتال درجا (Ductal Carcinoma In Situ – DCIS) یکی از انواع اولیه و غیرتهاجمی سرطان پستان است که در آن سلولهای غیرطبیعی در مجاری شیری رشد میکنند اما هنوز به بافتهای اطراف گسترش نیافتهاند. این وضعیت در واقع مرحله پیشسرطانی محسوب میشود و در صورت تشخیص زودهنگام، درمان آن با موفقیت بسیار بالا انجام میشود. DCIS معمولاً در ماموگرافی بهصورت تجمعات ریز کلسیم (Microcalcifications) مشاهده میشود و در بسیاری از موارد علائمی مانند توده یا درد ایجاد نمیکند.
درمان کارسینوم داکتال درجا بسته به اندازه، موقعیت و ویژگیهای بافتی آن، ممکن است شامل جراحی لامپکتومی (برداشت موضعی ضایعه)، ماستکتومی (برداشت کامل پستان) و در برخی موارد رادیوتراپی یا هورموندرمانی باشد تا از احتمال بازگشت بیماری جلوگیری شود. پیگیریهای منظم و انجام ماموگرافی طبق دستور پزشک از اهمیت بالایی برخوردار است، زیرا تشخیص و درمان بهموقع DCIS میتواند از تبدیل آن به سرطان مهاجم جلوگیری کند و سلامت بافت پستان را حفظ نماید.
کارسینوم داکتال تهاجمی (IDC)
کارسینوم داکتال تهاجمی (IDC)کارسینوم داکتال تهاجمی (IDC) شایعترین نوع سرطان پستان است. این سرطان از مجاری شیری آغاز شده و بر خلاف کارسینوم داکتال درجا (DCIS)، توانایی نفوذ به بافتهای اطراف پستان و در موارد پیشرفتهتر، گسترش به غدد لنفاوی یا سایر نقاط بدن را دارد.
تشخیص زودهنگام و درمان بهموقع، شامل روشهایی مانند جراحی، پرتو درمانی، شیمیدرمانی و درمانهای هدفمند، در کنترل و بهبود پیشآگهی بیماران نقش مهمی دارد. آگاهی از علائم هشداردهنده و مراجعه منظم به پزشک برای ماموگرافی یا معاینات پستان میتواند به شناسایی سریع این نوع سرطان کمک کند.
علل بروز کارسینوم داکتال
کارسینوم داکتال ممکن است به دلایل مختلفی رخ دهد. مهمترین و اصلیترین دلایل بروز کارسینوم داکتال عبارتند از:
- افزایش سن
- سابقه خانوادگی بیماری
- سرطان سینه
- ژنتیک و وراثت
- مصرف سیگار و الکل
- کم تحرکی و ورزش نکردن
- اضافه وزن و چاقی
بیشتر بخوانید: بیماری های سینه چگونه به وجود می آیند؟
علائم کارسینوم داکتال
کارسینوم داکتال ممکن است علائم و نشانههای داشته باشد که در تشخیص این بیماری میتوانند بسیار کمککننده باشند. در ادامه مهمترین علائم و نشانههای کارسینوم داکتال را مرور میکنیم:
- توده یا برآمدگی قابل لمس در سینه یا زیر بغل
- تغییر در اندازه، شکل یا ظاهر سینه
- ترشح غیرطبیعی از نوک سینه
- تغییر در پوست سینه
- احساس درد یا ناراحتی در ناحیه سینه
تشخیص کارسینوم داکتال
برای تشخیص کارسینوم داکتال، روشهای مختلفی وجود دارد که با توجه به شرایط بیمار و هم چنین تشخیص پزشک یکی از این روشها ممکن است انتخاب شود. اصلیترین روشهای تشخیص کارسینوم داکتال عبارتند از:
- معاینه فیزیکی پستان
- سونوگرافی
- ماموگرافی
- ام آر آی
- بیوپسی یا نمونهبرداری
درمان کارسینوم داکتال
برای درمان کارسینوم داکتال معمولاً از روشهای جراحی استفاده میشود. محل ایجاد تومور، سایز تومور و نتایج آزمایشها و تصویربرداریهای از جمله مواردی هستند که بر انتخاب روش درمانی مناسب برای کارسینوم داکتال تأثیرگذار هستند. لامپکتومی یکی از روشهای معمول برای درمان کارسینوم داکتال است که شامل برداشتن توده و بخشی از بافت سالم مجاور است. پرتودرمانی، هورمون درمانی و ماستکتومی از دیگر روشهای درمان کارسینوم داکتال است.
کارسینوم لوبولار یا سرطان غدد شیری
کارسینوم لوبولار یا سرطان غدد شیری به رشد غیرطبیعی سلولها در غدد شیری سینه گفته میشود. در صورتی که این بیماری به موقع تشخیص داده شود به غدد لنفاوی و سایر بخشهای بدن سرایت نمیکند. کارسینوم لوبولار به دو نوع کارسینوم لوبولار درجا و کارسینوم لوبولار تهاجمی تقسیم میشود.
کارسینوم لوبولار درجا (LCIS)
کارسینوم لوبولار درجا (LCIS)کارسینوم لوبولار درجا (LCIS) نوعی تغییر غیرطبیعی در سلولهای غدد شیری پستان است که به بافتهای اطراف گسترش پیدا نمیکند. این وضعیت بهعنوان یک مرحله پیشسرطانی در نظر گرفته میشود و به معنای سرطان تهاجمی نیست، اما احتمال بروز سرطان سینه مهاجم در آینده را افزایش میدهد.
تشخیص LCIS معمولاً بهطور تصادفی در حین نمونهبرداری سینه صورت میگیرد و به همین دلیل نیازمند پیگیریهای منظم، تصویربرداری دورهای و در برخی موارد اقدامات پیشگیرانه است. آگاهی و غربالگری زودهنگام میتواند نقش مهمی در کاهش خطر و مدیریت بهتر این وضعیت ایفا کند.
کارسینوم لوبولار تهاجمی (ILC)
کارسینوم لوبولار تهاجمی (ILC) کارسینوم لوبولار تهاجمی (ILC) نوعی سرطان بدخیم پستان است که از لوبولهای غدد شیری آغاز میشود و قابلیت نفوذ به بافتهای اطراف و سایر ارگانهای بدن را دارد. این سرطان اغلب به صورت تودهای مشخص در معاینات بالینی ظاهر نمیشود و گاهی در تصویربرداریها نیز به سختی تشخیص داده میشود، بنابراین تشخیص زودهنگام با استفاده از ماموگرافی، سونوگرافی و در برخی موارد MRI اهمیت ویژهای دارد. شناسایی به موقع ILC به کاهش خطر انتشار سرطان و بهبود نتیجه درمان کمک میکند.
در مدیریت کارسینوم لوبولار تهاجمی، ترکیبی از جراحی، پرتودرمانی و هورموندرمانی بسته به ویژگیهای بیولوژیک تومور و وضعیت بیمار توصیه میشود. در برخی بیماران، درمان دارویی هدفمند و شیمیدرمانی نیز نقش موثری در کنترل رشد سلولهای سرطانی دارد. پیگیری منظم و بررسی گرههای لنفاوی و سایر ارگانها به پزشکان امکان میدهد تا پاسخ به درمان و احتمال عود بیماری را به طور دقیق ارزیابی کنند و برنامه درمانی را بهروز نگه دارند.
بیشتر بخوانید: انواع سرطان سینه
علل بروز کارسینوم لوبولار
علل بروز کارسینوم لوبولار
برخی عوامل و فاکتورها ممکن است ریسک ابتلا به کارسینوم لوبولار را افزایش دهند. مهمترین عوامل خطر کارسینوم لوبولار عبارتند از:
- زنان بیشتر از مردان مستعد ابتلا به این نوع سرطان هستند.
- افزایش سن
- ژنتیک و عوامل وراثتی
- ورزش نکردن و عدم تحرک
- مصرف سیگار و الکل
- رژیم غذایی ناسالم
- چاقی و اضافه وزن
- سابقه ابتلا به سرطان سینه در خانواده یا اقوام درجه یک
- قاعدگی زودرس
- یائسگی دیررس
علائم کارسینوم لوبولار
اگرچه کارسینوم لوبولار ممکن است در مراحل ابتدایی، علائم و نشانههای نداشته باشد اما بتدریج ممکن است علائم و نشانههای زیر نمایان شوند:
- فرورفتگی
- وجود توده در پستان
- تورم یا برآمدگی در پستان
- ترشحات نوک سینه
- ضخیم شدن بخشی از پستان
- وارونگی نوک پستان
- تغییر رنگ پستان
- درد
- تغییر شکل و اندازه پستان
تشخیص کارسینوم لوبولار
برای تشخیص کارسینوم لوبولار، روشهای مختلفی وجود دارد که معمولاً با معاینه فیزیکی شروع میشود. سایر روشهای تشخیص کارسینوم لوبولار عبارتند از:
- ماموگرافی
- ام آر آی
- نمونهبرداری
- سونوگرافی سینه
بیشتر بخوانید: ماموگرافی سینه
درمان کارسینوم لوبولار
برای درمان و کنترل کارسینوم لوبولار ممکن است یکی از روشهای زیر و یا ترکیبی از آنها مورد استفاده قرار گیرد:
- جراحی
- هورمون درمانی
- شیمی درمانی
- رادیوتراپی
- تارگت تراپی یا درمان هدفمند
تفاوت کارسینوم داکتال و کارسینوم لوبولار
کارسینوم داکتال به رشد غیرطبیعی سلولهای سرطانی در مجاری شیری گفته میشود در حالی که کارسینوم لوبولار شامل رشد غیرمعمول سلولهای سرطانی در غدد تولیدکننده شیر میشود. کارسینوم داکتال رایجتر است و حدود ۸۰٪ از موارد سرطان سینه را تشکیل میدهد در حالی که کارسینوم لوبولار حدود ۱۰-۱۵٪ از سرطانهای پستان را شامل میشود. کارسینوم لوبولار به دلیل اینکه ممکن است در مراحل اولیه کمتر قابل تشخیص باشد و در برخی موارد تمایل به سرایت بیشتر داشته باشد، ممکن است خطرناکتر در نظر گرفته شود.
اهمیت مشاوره با فلوشیپ فوق تخصصی جراحی بیماریهای پستان
تشخیص به موقع و درست نقش مهمی در درمان و هم چنین کاهش عوارض کارسینوم داکتال و کارسینوم لوبولار دارد. دکتر علی حجت، فلوشیپ فوق تخصص جراح بیماری پستان با معاینه دقیق فیزیکی و همچنین استفاده از روشهای تصویربرداری پیشرفته همچون ام آر آی، ماموگرافی و سونوگرافی اقدام به تشخیص به موقع و صحیح بیماری میکنند و متناسب با میزان پیشرفت بیماری و شرایط بیمار، بهترین روش درمانی را انتخاب میکنند و با ارائه مشاوره و راهکارهای مناسب به درمان بیماری کمک میکنند.
بیشتر بخوانید: بهترین دکتر سرطان پستان
سخن پایانی
کارسینوم داکتال و کارسینوم لوبولار به عنوان سرطانهای مجاری شیری و غدد شیری شناخته میشوند که به دو دسته غیرتهاجمی و تهاجمی تقسیم میشود. کارسینوم داکتال و کارسینوم لوبولار غیرتهاجمی در جای خود باقی میماند و به بافتهای مجاور سرایت نمیکند اما سرطان تهاجمی به بافتهای سالم پستان نیز گسترش مییابد. تشخیص به موقع به کمک علائم و روش هاش تشخیصی تأثیر زیادی در درمان به موقع و مؤثر کارسینوم داکتال و کارسینوم لوبولار دارد.
غربالگری منظم، توجه به علائم و معاینه شدن توسط یک جراح پستان برجسته مانند دکتر حجت به تشخیص به موقع و کاهش عوارض کارسینوم داکتال و کارسینوم لوبولار کمک میکند. دکتر حجت علاوه بر مشاوره دقیق و شخصیسازی شده، با معاینه دقیق بیمار مناسبترین روش درمانی را برای بیمار تعیین میکنند و به درمان صحیح و اصولی بیماری خواهند پرداخت.
